Maatregelen IJsselmeergebied

Binnen het nationaal Deltaprogramma is in de afgelopen jaren al veel voortgang geboekt wat betreft het behouden en versterken van de functies van het IJsselmeergebied. Voor de komende jaren staan er ook nieuwe projecten op de agenda.

De Deltaplannen voor Waterveiligheid, Zoetwater en Ruimtelijke adaptatie omvatten tal van maatregelen en projecten die specifiek betrekking hebben op het IJsselmeergebied.

Mijlpalen in de afgelopen zes jaar

De afgelopen zes jaar is er al veel bereikt met de uitvoering van maatregelen in het IJsselmeergebied. Een greep uit de mijlpalen:

  • Sinds 2018 hanteert Rijkswaterstaat in de zomer een flexibel waterpeil in het IJsselmeer en het Markermeer. Dat kan ‘s zomers een extra zoetwatervoorraad opleveren van 400 miljoen kubieke meter.
  • In 2018 zijn de werkzaamheden aan de Afsluitdijk gestart. De kering wordt over de hele lengte sterker en beide sluiscomplexen krijgen een stormvloedkering. Het sluiscomplex bij Den Oever krijgt extra spuisluizen en twee grote pompgemalen om meer water naar de Waddenzee te kunnen afvoeren.
  • De Integrale Studie Waterveiligheid en Peilbeheer IJsselmeergebied is op 18 juni 2019 aangeboden aan de Tweede Kamer. De studie heeft scenario’s voor het peilbeheer op lange termijn (2050-2175) in beeld gebracht. De resultaten geven handvatten voor de waterafvoer, de waterveiligheid en het peilbeheer na 2050.
  • Sinds 2020 voldoet de Houtribdijk tussen Enkhuizen en Lelystad aan de nieuwe normen voor de waterveiligheid.
  • In 2020 zijn belangrijke bestuurlijke afspraken gemaakt over de zoetwaterverdeling. Concrete producten zijn de studie Joint Fact Finding IJsselmeergebied, de actualisatie van de Waterverdeling Noord-Nederland (afronding voorzien in december 2020) en de Watervraagprognosetool. Hiermee heeft het Bestuurlijk Platform IJsselmeergebied enkele belangrijke aanbevelingen van de Beleidstafel Droogte uitgewerkt.
  • Zestig partijen hebben de Agenda IJsselmeergebied 2050 ondertekend. Met deze agenda willen de partijen het IJsselmeergebied klaar maken voor de toekomst. De agenda gaat niet alleen over watergerelateerde onderwerpen, maar ook over ruimtelijke kwaliteit en cultuurhistorie, de energietransitie, recreatie en toerisme en verstedelijking. Het Bestuurlijk Platform IJsselmeergebied coördineert de uitvoering van de Agenda.

Plannen voor de komende zes jaar

De komende zes jaar staan er verschillende projecten en activiteiten op de agenda om de Deltabeslissing en strategie voor het IJsselmeergebied uit te voeren. Enkele bijzondere mijlpalen voor de periode 2021-2026 zijn:

  • Binnen enkele jaren wordt de versterkte Afsluitdijk opgeleverd. De versterkte dijk heeft ook een grotere spuicapaciteit en nieuwe pompcapaciteit.
  • In 2026 is voor zoetwater verkend welke aanvullende maatregelen nodig zijn - waaronder ook maatregelen gericht op ruimtelijke aspecten - om het IJsselmeergebied op langere termijn klimaatbestendig te houden. Ook is dan helder in beeld hoe in extreem droge perioden voldoende water naar het Markermeer kan stromen.
  • De komende zes jaar gaat de optimalisering van het regionale watersysteem verder. Dat gebeurt onder meer met integrale gebiedsprogramma’s voor beekherstel, een aanpak voor de zandgronden en flexibel peilbeheer.
  • De regio blijft inzetten op waterbewustzijn en waterbesparing bij de gebruikers.
  • In het kader van de Programmatische Aanpak Grote Wateren worden inrichtingsmaatregelen uitgevoerd om ecologische waarden te herstellen of ontwikkelen, in afstemming met de maatregelen uit het Deltaprogramma.
  • Kennis en onderzoek blijven belangrijk; het onderzoek over het IJsselmeergebied in de periode 2021-2026 staat in de Kennisagenda van het Deltaprogramma.

Integraliteit

Alle partijen doen hun best om de drie opgaven van het Deltaprogramma in samenhang aan te pakken en waar mogelijk te verbinden met andere thema’s, zoals klimaatmitigatie, circulaire economie en andere transities. Dat is afgesproken in de Agenda IJsselmeergebied 2050.